Een drukke straat in de late middag, verlicht door een gouden zonsondergang. De silhouetten van talloze mensen bewegen in beide richtingen, hun gezichten zijn in schaduw. De zachte gloed geeft een warme en levendige sfeer aan de scene.10 keer
vraag &
antwoord
intersekse#2Hoeveel intersekse personen zijn er?10 keer
vraag &
antwoord

  1. Definitie en aantallen: Uit Deens onderzoek uit 2019 blijkt dat 1,1% van de bevolking voldoet aan de definitie van intersekse zoals gebruikt door NNID. Dit betekent ongeveer 190.000 personen in Nederland en 126.000 in België. Andere schattingen geven een percentage tot 1,7%.
  2. Beperkingen van onderzoek: Het Sociaal Cultureel Planbureau schat dat 0,5% van de mensen intersekse is, gebaseerd op een beperkt aantal medische diagnoses en exclusief personen zonder diagnose.
  3. Kinderen en operaties: Er is een verwijzing naar 1 op 4500 kinderen die operaties aan hun genitaliën hebben ondergaan, maar deze data komt van een kleine en minder betrouwbare onderzoekspopulatie.
  4. Geslacht en identiteit: Circa 5% van de intersekse personen wijst het bij geboorte toegekende geslacht af, vaak al voor de puberteit. Zij kunnen hun geslacht in officiële documenten wijzigen door een beroep op ‘misslag’ en kunnen opteren voor een X in het paspoort.



Samengevat met AI en gecontroleerd door een redacteur.

Verwijzingen

HOOFDSTUK 2

Hoeveel intersekse personen zijn er?

Deens onderzoek uit 2019 laat zien dat 1,1% van de bevolking voldoet aan de definitie van intersekse. In Nederland komt dit neer op ongeveer 190.000 personen en in België op ongeveer 126.000 personen. Maar er zijn ook ander manieren om intersekse te definiëren. Hierdoor kunnen verschillende cijfers worden gehanteerd, die elk op hun eigen manier correct zijn.

Hoeveel intersekse personen zijn er?

Vertegenwoordigers van Europese intersekseorganisaties bijeen in Athene. Beeld: Del LaGrace Volcano

Vertegenwoordigers van Europese intersekseorganisaties bijeen in Athene. Beeld: Del LaGrace Volcano

Het antwoord op die vraag is afhankelijk van de definitie die je gebruikt, maar ook van de gebruikte  onderzoekspopulatie. NNID gaat uit van een percentage dat afkomstig is van Deens onderzoek uit 2019 met een grote aselecte steekproef, en dat uitgaat van het ervaren dat je een lichaam hebt dat niet past binnen de normatieve sociale constructie van man en vrouw; uit dit onderzoek blijkt dat 1,1% van de mensen voldoet aan de definitie van intersekse[3]. Dat betekent dat er ongeveer 190.000 Nederlanders en 126.000 Belgen zijn met een vorm van seksediversiteit die niet  of niet geheel maatschappelijk aanvaard is.

Een andere veel genoemd percentage is 1,7%[1]. Voor Nederland komt dat percentage neer op ongeveer 289.000 personen. In 2014 heeft het Sociaal Cultureel Planbureau een verkennend onderzoek gedaan naar intersekse. Op basis van medisch-wetenschappelijke publicaties, gaat het SCP ervan uit dat 1 op de 200 mensen, ofwel (0,5%) intersekse is[4].1Bij het SCP-onderzoek is alleen gekeken naar de aantallen in medisch-wetenschappelijke publicaties voor een beperkt aantal diagnoses. Het geeft een indruk van hoeveel mensen een specifieke diagnose van artsen hebben gekregen. Het was van het begin af aan duidelijk dat twee belangrijke groepen in dat percentage ontbreken: a) de mensen die wel intersekse zijn maar nooit door een arts zijn gezien, en b) de mensen die wel intersekse zijn maar een andere diagnose hebben gekregen.

Soms wordt ook het cijfer van 1:4500 kinderen genoemd, maar dat heeft betrekking op het aantal kinderen dat aan hun genitaliën is geopereerd[5] en is bovendien gebaseerd op een kleine, en daarmee weinig betrouwbare, onderzoekspopulatie.

In Misvattingen over intersekse1212: Intersekse is niet zeldzaam.Het is een misvatting dat intersekse zeldzaam is. wordt dieper ingegaan op de vraag hoeveel mensen intersekse zijn en of die informatie belangrijk is.

Een X in het paspoort

Vaker dan andere mensen vragen intersekse personen zich af wat het precies betekent om man of vrouw te zijn. Ongeveer 5 procent van hen verwerpt het bij de geboorte toegekende geslacht – meestal gebeurt dat nog voor de puberteit[2]. Veel intersekse personen die hun geboortegeslacht afwijzen, identificeren zich niet als transgender. Anders dan transgender personen, kunnen intersekse personen voor de aanpassing van het geslacht in de Basis Registratie Personen een beroep doen op ‘misslag’ ( dat staat voor ‘onjuiste informatie in het geboorteregister’). Hiervoor is een gang naar de rechter nog wel noodzakelijk. Het is ook mogelijk om het geslacht te registreren als ‘niet kunnen worden vastgesteld’ of ‘geslacht niet geregistreerd’, waarmee zij een X in hun paspoort krijgen in plaats van een V of een M.

Onderzoek in Denemarken

In 2019 werd in Denemarken aan 62.675 personen gevraagd “Heb je als kind, jongere of volwassene variaties in je geslachtsdelen, chromosomen of hormonen opgemerkt, waardoor ze niet overeenkomen met de voor mannen of vrouwen typische kenmerken?”. 1,3 procent van de mannen en 0,9 procent van de vrouwen zei dat hun biologische geslachtskenmerken niet passen binnen de gangbare definities van man of vrouw. Dit betekent dat 1,1 procent van de mensen onder de definitie van intersekse valt[3].

Standpunt NNID

Titel

Tekst.

Wat mensen zeggen


  • Kop
    ‘Citaat’.[a]
    — Moeder van een intersekse dochter – 2015
  1. Interview NNID voor VN-schaduwrapportage.
Letterlijk citaat mensenrechtenparadigma
Letterlijk citaat Medisch paradigma
Uitspraak/aanbeveling/citaat mensenrechten institutie of – authoriteit
Citaat van boek  of (peer-reviewed) artikel, niet aan één auteur toe te wijzen,
ongeacht het paradigma
  1. Blackless M, Charuvastra A, Derrijck A, Fausto-Sterling A, Lauzanne K, Lee E. How Sexually Dimorphic Are We? Review and Synthesis. American Journal of Human Biology. 2000;12:151-166. https://doi.org/10.1002/(SICI)1520-6300(200003/04)12:2<151::AID-AJHB1>3.0.CO;2-F
  2. Falhammar H, Claahsen-van der Grinten HL, Reisch N, Slowikowska-Hilczer J, Nordenstrom A, Roehle R, et al. Health status in 1040 adults with disorders of sex development (DSD): a European multicenter study. Endocrine Connections. 2018. https://doi.org/10.1530/ec-18-0031
  3. Frisch M, Moseholm E, Andersson M, Bernhard Andresen J, Graugaard C. Sex i Danmark, Nøgletal fra Projekt SEXUS 2017-2018 (Sex in Denmark. Key findings from Project SEXUS 2017-2018). Aalborg, Denmark: State Serum Institute (Department of Epidemiological Research), 28 oktober 2019. ISBN 978-87-971732-0-6.
  4. van Lisdonk J. Leven met intersekse/DSD – Een verkennend onderzoek naar de leefsituatie van personen met intersekse/DSD. Den Haag: Sociaal en Cultureel Planbureau, 18 juni 2014 2014. Rapport Nr. 2014-15. ISBN 978 90 377 0705 2.
  5. Thyen U, Lanz K, Holterhus P-M, Hiort O. Epidemiology and initial management of ambiguous genitalia at birth in Germany. Hormone Research in Paediatrics. 2006;66(4):195-203. https://doi.org/10.1159/000094782

10 keer vraag en antwoord over intersekse is een co-productie van Movisie en Stichting NNID.

Intersekse: 10 keer Vraag & Antwoord is een co-productie van Movisie en Stichting NNID

Deze publicatie is een update van de uitgaves uit 2016 en 2020.

Auteurs 2024:
Miriam van der Have en Mir Abe Marinus

Auteurs 2020:
Ceronne Kastelein (Movisie), Bente Keulen (NNID), Annelies Tukker (NNID) en Miriam van der Have (NNID)

Auteurs 2016:
Juul van Hoof (Movisie) en Miriam van der Have (NNID)

Met dank aan:
Bouko Bakker (Rutgers), Jeannette van Borselen (Ministerie van OCW) en Margriet van Heesch (UvA)

Deze publicatie is mogelijk gemaakt door financiering van het ministerie van OCW.

Laatst gewijzigd op 30 januari 2024 door Miriam van der Have

HOOFDSTUK 2

Hoeveel intersekse personen zijn er?

Deens onderzoek uit 2019 laat zien dat 1,1% van de bevolking voldoet aan de definitie van intersekse. In Nederland komt dit neer op ongeveer 190.000 personen en in België op ongeveer 126.000 personen. Maar er zijn ook ander manieren om intersekse te definiëren. Hierdoor kunnen verschillende cijfers worden gehanteerd, die elk op hun eigen manier correct zijn.

Hoeveel intersekse personen zijn er?

Het antwoord op die vraag is afhankelijk van de definitie die je gebruikt, maar ook van de gebruikte onderzoekspopulatie. NNID gaat uit van een percentage dat afkomstig is van Deens onderzoek uit 2019 met een grote aselecte steekproef, en dat uitgaat van het ervaren dat je een lichaam hebt dat niet past binnen de normatieve sociale constructie van man en vrouw. Uit dit onderzoek blijkt dat 1,1% van de mensen voldoet aan de definitie van intersekse. Dat betekent dat er ongeveer 190.000 Nederlanders en 126.000 Belgen zijn met een vorm van seksediversiteit die niet  of niet geheel maatschappelijk aanvaard is.

Een ander veel genoemd percentage is 1,7%. Voor Nederland komt dat percentage neer op ongeveer 289.000 personen. In 2014 heeft het Sociaal Cultureel Plahn:bureau een verkennend onderzoek gedaan naar intersekse. Op basis van medisch-wetenschappelijke publicaties, gaat het SCP ervan uit dat 1 op de 200 mensen, ofwel 0,5%,  intersekse is. Het was van het begin af aan duidelijk dat twee belangrijke groepen in dat percentage ontbreken: a) <break time=”0.25s”/>de mensen die wel intersekse zijn maar nooit door een arts zijn gezien, en b)<break time=”0.25s”/> de mensen die wel intersekse zijn maar een andere diagnose hebben gekregen.

Soms wordt ook het cijfer van 1 op 4500 kinderen genoemd, maar dat heeft betrekking op het aantal kinderen dat aan hun genitaliën is geopereerd en is bovendien gebaseerd op een kleine, en daarmee weinig betrouwbare, onderzoekspopulatie.

In Misvattingen over intersekse wordt dieper ingegaan op de vraag hoeveel mensen intersekse zijn en of die informatie ‘belangrijk is.

Een X in het paspoort

Vaker dan andere mensen vragen intersekse personen zich af wat het precies ‘betekent om man of vrouw te zijn. Ongeveer 5 procent van hen verwerpt het bij de geboorte toegekende geslacht – meestal gebeurt dat nog voor de puberteit. Veel intersekse personen die hun geboortegeslacht afwijzen, identificeren zich niet als transgender. Anders dan transgender personen, kunnen intersekse personen voor de aanpassing van het geslacht in de Basis Registratie Personen een beroep doen op ‘misslag’ <break time=”0.25s”/>(dat staat voor ‘onjuiste informatie in het geboorteregister’). Hiervoor is een gang naar de rechter nog wel noodzakelijk. Het is voor hen ook mogelijk om het geslacht te registreren als ‘niet kunnen worden vastgesteld’ of ‘geslacht niet geregistreerd’, waarmee zij een X in hun paspoort krijgen in plaats van een V of een M.

Onderzoek in Denemarken

In 2019 werd in Denemarken aan 62.675 personen gevraagd<break time=”0.25s”/> “Heb je als kind, jongere of volwassene, variaties in je geslachtsdelen, chromosomen of hormonen opgemerkt? Waardoor ze niet overeenkomen met de voor mannen of vrouwen typische kenmerken? ”<break time=”0.25s”/> 1,3 procent van de mannen en 0,9 procent van de vrouwen zei dat hun biologische geslachtskenmerken, niet passen binnen de gangbare definities van man of vrouw. Dit betekent dat 1,1 procent van de mensen onder de definitie van intersekse valt.